HEMOSTAZ NEDİR?


 

Damarın hasar görmesi ve damar bütünlüğünün bozulması ile başlayan, damar hasarından sonra kanamanın durdurabilmesi için gerçekleşen pıhtılaşma sürecindeki fizyolojik sistemin tümüne hemostaz denir. Damar endotel hücreleri, doku faktörü [ tissue factor (TF) ] , trombositler, von Willebrand faktör, pıhtılaşma proteinleri, fibrinolitik sistem ve antikoagülan proteinler hemostatik sistemin elemanlarıdır. Hemostatik sistem elemanları, doku hasarına ani yanıt oluşturur, hasarı lokalize eder, damarda ki hasarlı bölgeyi tıkayarak kanın damar dışına akışını engeller ve damar bütünlüğünü yeniden sağlar. Hemostazı sağlamak için hemostatik sistem elemanları denge halinde olmalıdır, dengenin bozulması anormal tromboz veya kanama ile sonuçlanarak insan sağlığında hayati tehlike oluşturur.                    

    

Hemostaz 3 evrede oluşur.             

 

 

 

Primer Hemostaz

Aggregasyon ve Aglutinasyon (Kümelenme ve Tıkaç)

 

Sekonder Hemostaz (Koagülasyon)          Pıhtılaşma (Phtı Oluşumu)

 

Fibrinoliz

Pıhtı Yıkımı ve Fibrin Yıkım Ürünlerinin Salınımı                     

 

      

 

   

 

                 

 

 

Primer ( Birincil ) Hemostaz:  Damar hasar gördüğünde kanamaya karşı verilen ilk yanıt birincil hemostazdır. Sinir sistemi uyarılarıyla hasarlı bölgede damar büzüşmesi
(vazokonstrüksiyon) ile kanın akışı yavaşlatılır. Daha sonra trombosit (Platelet) adezyonu (yapışma), aktivasyonu ve agregasyonu   (kümeleşme)  ile hasarlı bölgede gevşek bir
tıkaç ile kanama durdurulur.

Seconder ( İkincil ) Hemostaz: Koagülasyon sisteminin aktivasyonu ve fibrin oluşumu evrelerinden oluşur. Gevşek yapılı olan tıkaç koagulasyon faktörlerinin devreye

girmesiyle, mekanik olarak  çapraz fibrin ağlarıyla güçlü ve sıkı bir hale getirilir.

Fibrinolizis: Hemostazın damardaki doku hasarı giderildikten sonra oluşan fibrin  tıkacın plazmin enzimi ile çözülmesi evresidir.

 

HEMOSTAZ TESTLERİ

 

Primer Hemostaz

 

Sekonder Hemostaz

 

Fibrinoliz

 

Platelet Sayımı (Trombosit)

 

PT (Protrombin Zamanı)

 

D-Dimer

 

Platelet Agregasyonu

 

APTT (Aktive Parsiyel Trombin Zamanı)

Plazminojen

 

vWF antijen ve multimer

 

Fibrinojen

 

α2-Antiplasmin

 

Ristosetin Aglutinasyonu

 

İntirinsik Faktörler (VIII, IX, XI, XII)

 

FDP (Fibrin Yıkım Ürünleri)

Ristosetin Kofaktör Etkinliği

 

Ekstrinsik Faktörler (II, V, VII, X)

 

 

 

Trombin Zamanı

 

 

 

Reptilaz Zamanı

 

 

 

Protein S

 

 

 

Protein C

 

 

Antitrombin III      

 

  APCR (Aktif Protein C Direnci)     
  Lupus Antikoagülant Tarama ve Onaylama  
  vWF